काय समजून घ्यावे
शरीराच्या वेगवेगळ्या भागांकडे क्रमाने लक्ष नेत सध्याच्या संवेदना बदलण्याचा प्रयत्न न करता पाहण्याचा सोपा सराव.
बॉडी स्कॅन ध्यानात पायांपासून डोक्यापर्यंत किंवा उलट दिशेने शरीराच्या वेगवेगळ्या भागांकडे लक्ष नेले जाते. उद्देश शरीराला जबरदस्तीने सैल करणे, सर्व विचार थांबवणे किंवा खास अनुभव निर्माण करणे नाही. उब, थंडी, दाब, झिणझिण्या, ताण, हलकेपणा किंवा स्पष्ट संवेदना नसणेही जसे आहे तसे लक्षात घ्यायचे. मन भरकटले हे ओळखून पुन्हा शरीराकडे परतणे हीच सरावाची महत्त्वाची बाजू आहे.
साधना कशी करावी
शरीराला चांगला आधार मिळेल अशी बसण्याची किंवा झोपण्याची स्थिती घ्या आणि साधारण दहा मिनिटांचा टाइमर लावा. काही नैसर्गिक श्वासांनंतर पाय, पोटऱ्या, मांड्या, नितंब, पोट, पाठ, छाती, हात, बाहू, खांदे, मान, चेहरा आणि डोके याकडे क्रमाने लक्ष द्या. प्रत्येक भागावर काही श्वास थांबा आणि जास्त विश्लेषण न करता संवेदना जाणवा. लक्ष विचलित झाल्यास शेवटचा आठवणारा भाग गाठून हळूच पुढे चला आणि शेवटी संपूर्ण शरीर एकत्र जाणवा.
लहान सुरुवात करा, साजेसा वेग निवडा आणि उद्या पुन्हा येण्याची स्वतःला परवानगी द्या.
- थोडा वेळ निवडा, उदा. पाच मिनिटे.
- गरज असेल तेव्हा हळू व्हा आणि काय घडते ते पाहा.
- एका घंटेने किंवा एका सजग श्वासाने समाप्त करा.
एक उपयुक्त आठवण
झोप येणे, अस्वस्थ वाटणे किंवा एखाद्या भागात स्पष्ट काही न जाणवणे हे सामान्य आहे. अधिक जागृत राहण्यासाठी गरज असल्यास स्थिती बदला आणि हा सराव किती खोल विश्रांती मिळाली याची परीक्षा बनवू नका. तीव्र वेदना किंवा त्रास झाला तर डोळे उघडा, लक्ष श्वासाकडे किंवा तटस्थ भागाकडे वळवा, किंवा थांबा. सर्व भाग जबरदस्तीने पूर्ण करण्यापेक्षा सौम्य आणि पुन्हा करता येणारा सराव अधिक उपयुक्त आहे.
साधनेसाठी मोकुग्यो उघडा
शरीराच्या वेगवेगळ्या भागांकडे क्रमाने लक्ष नेत सध्याच्या संवेदना बदलण्याचा प्रयत्न न करता पाहण्याचा सोपा सराव.
साधनेसाठी मोकुग्यो उघडा